ارتودنسی دندان چیست؟ راهنمای کامل

ارتودنسی شاخه‌ای از علم دندانپزشکی محسوب می شود که می تواند نقش موثری را در افزایش اعتماد به نفس، زیبایی دندانها، کاهش آسیب دندان و … ایفا کند، چراکه ارتودنسی دندان قادر به اصلاح ناهماهنگی دندان‌ها و فک است. اگرچه که تنوع بسیاری در ارتودنسی وجود دارد اما هدف از انجام این کار  ایجاد لبخند زیبا تر و بهبود عملکردهای دندانی مانند گاز گرفتن، جویدن و گفتار صحیح تر است و از آنجایی که ناترازی دندان ها میتواند زمینه بروز بسیاری از بیماری های مرتبط با دندان را فراهم کند در این مقاله سایت کلینیک دندانپزشکی اشکان تصمیم دارد تا اطلاعاتی را در خصوص ارتودنسی دندان در اختیار شما قرار دهد، پس در ادامه این مقاله  با ما همراه باشید.

ارتودنسی چه نوع مشکلات دندانی را درمان می‌کند؟

ارتودنسی می‌تواند طیف وسیعی از مشکلات دندانی را درمان کند که از جمله مهمترین آنها میتوان به درمان کجی و ناترازی دندان ها، شلوغی دهان، کاهش دندان درد، شکاف بین دندان و … اشاره کرد؛ اما از آنجایی که این موضوع باید به طور تخصصی تری بررسی شود، در ادامه این بخش جدولی با هدف معرفی اصطلاحات ارتودنسی دندان طراحی شده است که مطالعه آن خالی از لطف نیست.

باوجود تفاصیل فوق آنچه میتوان در این قسمت بیان کرد این است که خوشبختانه علم دندان پزشکی میتواند به طرق مختلفی اختلالات مرتبط با دندان و گفتار را درمان کند که لازمه آن پیگیری مداوم، مراقبتهای پی در پی و صبر است، چراکه پروسه ارتودنسی سرامیکی یا اردتودنسی  نامرئی نسبتا طولانی و زمان بر است. مدت درمان به نوع ناهنجاری، روش انتخابی و شرایط دندان های هر فرد بستگی دارد. برای آشنایی بیشتر با عوامل موثر بر طول درمان می توانید مدت زمان ارتودنسی را بررسی کنید.

انواع وسیله های ارتودنسی

به طورکلی ابزارها و وسایل پزشکی زیادی در عمل ارتودنسی موثر هستند، اما در این بخش سعی شده مهمترین آنها به طور مختصر و مفید معرفی شود.

بریس‌های ارتودنسی

بریس‌ها مجموعه‌ای از قطعات مختلف هستند  که پس از اتصال به یکدیگر، برای اصلاح ساختار بعضی دندان‌ها استفاده می‌شوند. به طورکلی براکت‌ها و سیم‌های ارتودنسی مهم‌ترین اجزای مورد استفاده در بریس‌ها هستند، اما با تمام این تفاصیل در برخی مواقع ممکن است وابسته به شرایط بیمار دندان پزشک از اجزای دیگری مانند بندها، کش ها و … در ساختار بریس استفاده کند.

براکت‌های ارتودنسی

براکت‌های ارتودنسی که از آنها تحت عنوان مهمترین وسیله درمان ارتودنسی یاد میشود، میتوانند نقش موثری را در هدایت صحیح حرکت دندانها ایفا کنند. اما آنچه میتوان در خصوص کارایی این دسته از ابزار بیان کرد این است که  براکت‌ها با استفاده از چسب مخصوص دندانپزشکی روی دندان‌های بیمار قرار میگیرند. براکت ها معمولا دارای  یک یا دو شیار هستند که سیم ارتودنسی از آنها عبور می‌کند.

سیم‌های ارتودنسی

سیم‌های ارتودنسی یکی دیگر از ابزارهای مورد استفاده در درمان ارتودنسی هستند که از آنها برای اعمال فشار و نیرو به دندان‌ها باهدف  حرکت دادن دندانها استفاده می‌شوند. زمانی که در دراز مدت حرکت دندان‌ها با سیم براکت انجام می شود اختلالات دندان بیمار نیز درمان خواهد شد.

 بندهای ارتودنسی

بندهای ارتودنسی درواقع یک وسیله مصرفی ارتودنسی برای نگه داشتن بریس‌ها در جای خود هستند این بندها شامل یک حلقه فلزی ساخته شده از فولاد ضد زنگ هستند که توسط دندانپزشک به دور دندان بسته می‌شوند. این دسته از بندها معمولا برای دندان‌های خلفی مورد استفاده قرار میگیرند.

کش‌های ارتودنسی

کش‌های ارتودنسی نیز  نوارهای الاستیک کوچکی هستند که برای اصلاح ارتباط بین فک‌ها از آنها استفاده می‌شوند. این ابزار معمولا در قسمت خلفی یا قدامی دندان قرار می‌گیرد و به دندان ها کمک میکند تا در موقعیت صحیح و مناسب خود قرار بگیرند. بر اساس تحقیقات این دسته از کش ها اغلب برای اختلالات دندانی و فکی مانند آندربایت یا اوربایت کارامد هستند.

قلاب‌های ارتودنسی

قلاب ارتودنسی در واقع ابزارهایی هستند که به صورت قلاب  به براکت‌ها متصل می‌شوند. از قلاب‌ها به عنوان نقطه‌ای برای اتصال به بندهای کشی یا الاستومرها استفاده می‌شود.

هدگیر

هدگیر نیز از دیگر ابزارهای مصرفی ارتودنسی دندان است که برای مشکلات اوربایت یا آندربایت از آن استفاده میشود این ابزار میتواند نقش موثری را در کاهش سرعت رشد فک و حرکت دندان ها به سمت جلو ایفا کند.

دستگاه هربست

هربست با فشار دادن دندان‌های آسیای فک بالا به عقب و همچنین با فشار دادن فک پایین به جلو، شدت آسیب اوربایت را کاهش می‌دهد. به طورکلی قطعات تشکیل دهنده دستگاه هربست از جنس استیل ضد زنگ هستند که از طریق مکانیسم تلسکوپی مونتاژ می‌شوند. معمولا دستگاه هربست برای بیمارانی که در سن رشد هستند، استفاده میشوند.

پلاک یا ریتینر ارتودنسی

به طورکلی ریتینر پس از اتمام درمان ارتودنسی استفاده می‌شود، به بیان سادهتر میتوان گفت ریتینر ارتودنسی  دندان هایی که  در طول ارتودنسی،  جابجا می‌شوند را به درستی در جای خود قرار می دهد.

انواع روش های ارتودنسی

به طورکلی وابسته به شرایط بیمار و نوع بریس  دندانپزشک می تواند از انواع ارتودنسی نظیر ارتودنسی نامرئی، ارتودنسی سرامیکی، ارتودنسی دیمون و … استفاده کند. از آنجایی که شناخت انواع روش های ارتودنسی میتواند نقش موثری را انتخاب بهتر و بهبود سریعتر بیمار داشته باشد؛ لذا در ادامه این بخش سعی شده مهمترین روش های ارتودنسی بررسی شود.

ارتودنسی فلزی

ارتودنسی فلزی از جمله رایجترین نوع ارتودنسی برشمرده می شوند که جنس بریس در این دسته از ارتودنسی ها از جنس فلز است. این دسته از ارتودنسی ها می توانند در بازه ی زمانی مشخصی  دندان‌های کج و نامرتب را درمان کنند. نظارت و تنظیمات مداوم بریس ها توسط دندانپزشک، استحکام بالا و اثربخشی بسیار بالا از جمله مهمترین ویژگیهای این نوع ارتودنسی شناخته میشود.

ارتودنسی نامرئی

همانطور که از اسم ارتودنسی نامرئی پیداست این دسته از انواع ارتودنسی ها فاقد بریس یا چسب هستند؛ از این روی خیلی راحت جابه جا می شوند و یا بیمار میتواند آنها را به صورت سفارشی سازی شده تهیه کند. به طورکلی این دسته از ارتودنسی ها میتوانند برای درمان آسیب های مربوط به فک، اصلاح جابه جایی دندان،  شکاف بین دندان و … استفاده شوند. باوجود تفاصیل فوق اگرچه که قیمت ارتودنسی نامرئی کمی بیشتر از ارتودنسی های معمولی است اما این نوع ارتودنسی به تمامی بزرگسالانی که حس خوبی به ارتودنسی های فلزی ندارند، پیشنهاد می شود.

ارتودنسی سرامیکی

ارتودنسی سرامیکی نیز از  دیگر روش های درمانی نسبتاً جدید است که روش آن کاملا مشابه ارتودنسی های سنتی است و تنها تفاوت میان این دو نوع ارتودنسی در این است که  سیم‌ها و وسایل ارتودنسی سرامیکی از جنس فلز تهیه نشده است ، بلکه این دسته از اردتودنسی ها از سرامیک همرنگ دندان ساخته شده‌اند. به طورکلی ارتودنسی سرامیکی اغلب برای بزرگسالان استفاده می‌شود، زیرا این دسته از ارتودنسی ها دارای مزایای متعددی نظیر ساختار نامرئی، کاهش میزان درد و … هستند.

ارتودنسی دیمون

ارتودنسی دیمون به عنوان یکی از انواع ارتودنسی نامرئی شناخته میشوند که با ایجاد نیروهای ملایم سعی در جابه جایی دندان ها دارند. به طورکلی ارتودنسی دیمون به افرادی پیشنهاد میشود که به لبخند خود اهمیت میدهند. همچنین از دیگر مزایای این ارتودنسی میتوان به درمان سریعتر، فشار و درد کمتر، عدم جلوگیری از تجمع باکتری و پلاک و به حداقل رساندن مراجعه به مطب اشاره کرد اما با تمام تفاصیل فوق این دسته از انواع ارتودنسی دارای معایبی نظیر سوزش لثه، هزینه بالای ارتودنسی و … هستند.

 بهترین زمان ارتودنسی دندان

اگرچه که در هر زمانی میتوان برای ارتودنسی دندان اقدام کرد، اما به طورکلی تحقیقات نشان میدهند که بهترین زمان انجام ارتودنسی دوره کودکی است و بهتر است این عمل در سن 7 سالگی آغاز شود تا در سنین نوجوانی عارضه کجی دندان، خطاهای گفتاری، ناترازی دندانها و … تا حد قابل توجهی درمان شود.

هزینه ارتودنسی دندان

به طورکلی عوامل زیادی بر هزینه ارتودنسی دندان موثر هستند که از جمله مهمترین آنها میتوان به انتخاب کلینیک، نوع براکت، شهر ساکن، تورم سالیانه و … اشاره کرد. با توجه به این موضوع پس نمیتوان قیمت مشخصی برای ارتودنسی بیان کرد و از آنجایی که بیمه تاثیر چندانی بر ارتودنسی ندارد؛ لذا بیماران باید وابسته به شرایط خود و براساس نوع براکت یا بریس منتخب مبلغی بین 7 الی 15 میلیون تومان را برای شروع کار در نظر داشته باشند.

جمع بندی

جالب است بدانیم کلمه  ارتودنسی  از واژه یونانی orthos گرفته شده که این واژه به معنای صحیح یا صاف است، همانطور که در بطن مقاله نیز اشاره شد ارتودنسی یکی از تخصص‌های مهم دندان پزشکی محسوب میشود و در این شیوه بالینی دندانپزشک در تلاش است تا با استفاده از ابزارهای خاص و متدهای مختلف نامرتبی با کجی دندانها را درمان کند چراکه دندان‌های مرتب و صاف می تواند زمینه یک لبخند پیروزمندانه را برای شما فراهم کند. اگر دغدغه رفت‌وآمد و هزینه‌ها را دارید، ما در کلینیک دندانپزشکی در گیشا (شعبه تخصصی اشکان در غرب تهران) این امکان را فراهم کرده‌ایم تا با مشاوره رایگان و اقساط منعطف، درمان ارتودنسی خود را بدون نگرانی شروع کنید و به لبخند دلخواهتان برسید.